Nibud maakt zich zorgen om oplopende studieschuld studenten

Bijna de helft van de studenten leent bijna 400 euro per maand. Van de eerstejaars studenten heeft een kwart al een rentedragende lening aangevraagd en maakt één op de drie gebruik van het collegegeldkrediet. De belangrijkste reden waarom studenten lenen is dat hun ouders hen financieel niet of te weinig kunnen ondersteunen, maar ook omdat zij 'gewoon' geld tekort komen. Dit blijkt uit onderzoek naar het leengedrag van studenten van het Nibud, Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting.

Een eerstejaarsstudent leent gemiddeld 320 euro per maand en heeft zo na 4 jaar een studieschuld van minimaal 15.360 euro. Vorig jaar was de gemiddelde studieschuld volgens Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO, voorheen IB-Groep) nog 12.523 euro.

Roodstand belangrijkste schuld naast studielening
De studielening is de belangrijkste lening die studenten hebben. 16% heeft daarnaast nog 1 of meer andere leningen. Roodstand is daar de belangrijkste van. Van alle studenten staat 19% regelmatig of altijd rood, met een gemiddeld bedrag van 652 euro. Van de studenten is 17% in het bezit van een creditcard.

De gemiddelde schuld van studenten die in 2008 hun studie hebben beëindigd, was in januari 2009 ruim 12.500 euro, terwijl dat 4 jaar eerder nog net geen 10.000 euro was, aldus DUO. Het Nibud ziet dat deze trend zich voortzet en maakt zich zorgen: uit het onderzoek blijkt dat de te verwachten schuld van de huidige eerstejaars studenten minimaal 15.360 euro is. De rente over dit bedrag komt er dan nog bij.

Kennis over studielening ontbreekt
Het merendeel van de studenten (60%) zegt goed met zijn geld om te gaan en houdt overzicht over zijn inkomsten en uitgaven. Maar studenten blijken niet goed op de hoogte te zijn van de studieleenvoorwaarden van DUO. Slechts 45 procent van de respondenten wist dat zij ook tijdens hun studie al rente betalen over hun lening bij DUO. Daarnaast heeft een kwart ook geen idee hoeveel rente ze over hun studielening betaalt (in 2009 3,58 procent) en 7 procent zegt zelfs dat je helemaal geen rente betaalt.

'Relaxed de studietijd doorkomen'
De belangrijkste reden waarom studenten lenen is dat hun ouders hen financieel niet of te weinig kunnen ondersteunen, maar ook omdat zij 'gewoon' geld tekort komen. Nibud denkt dat dit laatste vooral wordt beïnvloed door hun levensstandaard. Ruim een kwart van de studenten geeft namelijk aan te lenen om relaxed de studietijd door te komen. Studenten die niet lenen zijn voornamelijk bang om grote schulden te maken of dat zij de schuld straks niet kunnen terugbetalen. Uit het onderzoek blijkt dat de mening van ouders hierin een belangrijke rol speelt.

Lenen als investering in toekomst
Het Nibud vindt het belangrijk dat studenten verantwoorde keuzes maken met betrekking tot hun geld. Als ze weloverwogen voor een lening kiezen, hoeft dat helemaal geen probleem te zijn. Studeren is tenslotte een investering in je toekomst, en als daar (tijdelijk) een lening voor nodig is, moet dat in principe mogelijk zijn. Relaxed kunnen studeren, moet daarbij niet het uitgangspunt zijn. Studenten realiseren zich misschien niet voldoende dat ze hiermee een schuld opbouwen die ze na hun studie terug moeten betalen. Vaak wordt daar makkelijk over gedacht en gaan ze er vanuit dat terugbetalen eenvoudig zal zijn als ze eenmaal een goede baan hebben. Nibud vreest dat die last zwaarder kan zijn dan ze denken, bijvoorbeeld als blijkt dat ze door de studieschuld een lagere hypotheek kunnen krijgen.

Studieleenwijzer
Om studenten meer bewust te maken van de consequenties van hun leengedrag, heeft het Nibud de Studieleenwijzer ontwikkeld. Deze rekentool helpt studenten te berekenen hoeveel zij per maand moeten gaan aflossen. Dit resultaat wordt gekoppeld aan een voorbeeldbegroting. Zo zien studenten niet alleen hoeveel zij moeten aflossen, maar ook met welke vaste lasten zij als starter te maken krijgen en hoeveel zij van hun startsalaris overhouden. Het Nibud hoopt dat de Studieleenwijzer studenten zal helpen bij de overweging wel of niet te lenen en bij het kiezen van het leenbedrag.