Interview met filmmaker Eddy Terstall

Filmmaker Eddy TerstallIn 1992 maakte filmmaker Eddy Terstall zijn debuut met de film Transit. Een film over Braziliaanse immigranten en de hierin meespelende Amsterdamse maatschappij. Nu, zestien jaar en acht films later, is het slotstuk uit Terstalls laatste drieluik van de Nederlandse samenleving over dood (Simon), seks (Sextet) en politiek (Vox Populi) voltooid.

Je studeerde politicologie en bent nu filmmaker. Hoe zit dat?
Op mijn 24ste was ik belichter, en mijn baas zei toen: Je moet niet cameraman, maar regisseur worden. En dan moet je niet naar de filmacademie, maar een brede maatschappelijke studie volgen. Dat is veel beter en zo weet je gewoon veel meer van de maatschappij. Dus toen ben ik politicologie gaan doen.

Vox PopuliMaar… van een politieke studie naar regisseur?
Ik heb politicologie gedaan omdat ik vind dat filmmakers toch wel wat van de maatschappij af moeten weten voordat ze een script schrijven. Ik heb zelf ook geprobeerd de maatschappelijke ontwikkelingen bij te houden en mezelf daar scherp op te houden. Ik was toen ook tolk voor illegalen, en had op basis daarvan een script geschreven, en daar kreeg ik geld voor. Dus toen ben ik gestopt met studeren om te filmen.

Klopt het dat je jezelf na Vox Populi op de politiek gaat storten?
Ik wil me wel met politiek bezig gaan houden. Dat doe ik sowieso wel als redelijk actief lid van de PvdA. Als Vox Populi achter de rug is wil ik me wel wat meer als stil lid gaan gedragen. Ik zal mensen waar ik iets mee heb in de politiek altijd wel met raad en daad bijstaan. Dat is niet noodzakelijkerwijs alleen van de PvdA, want ik stem nooit zo op partijen. Het gaat mij meer om mensen die ik leuk vind, of waar ik het mee eens ben.

De BoekverfilmingMaar als je 5 a 10 jaar verder kijkt. Is Eddy Terstall dan nog een filmmaker?
Als de intentie er is, zal ik me er steeds weer mee bemoeien. En wat voor een vorm dat is, dat is afhankelijk van wat nuttig en wat effectief is. Op dit moment kan ik gewoon mijn standpunt veel effectiever uitdragen, omdat ik veel meer platform krijgt. Rond zo'n uitbreng kan ik zoveel dingen die ik belangrijk vind aan het daglicht brengen. Ik heb daar veel meer airtime dan een Kamerlid. Dus dit is gewoon veel praktischer.

Was de jonge Eddy ook al geïnteresseerd in politiek?
Toen ik jong was, keek ik naar beelden van de oorlog. Dat je zelf gewoon in een vrij land woont. En dat het land ooit bezet was geweest. Het communisme bestond toen nog. Dat mensen aan de andere kant van het ijzeren gordijn geen vrijheid hadden. Mijn stiefvader kwam uit Berlijn, dus dan krijg je daar heel direct mee te maken. Met die muur, en wat voor vreselijk systeem er aan de andere kant was. Dus het heeft wel altijd mijn interesse gehad.

SimonJe zou dus kunnen zeggen dat je door je ouders bent beïnvloed?
Ik zat een beetje in een soort hippie familie, dus we reisden veel naar derde wereld landen. Indië, en Indonesië was toen nog heel arm. We waren gewoon heel veel onderweg. Sri Lanka, Zuidoost Azië. Dat was nog voor de economische boem. Dan zagen we dat mensen arm waren. Ook waren er geen democratieën. Dus ik ben er altijd met mijn neus in gevallen.

Heb je vergeleken bij eerdere films een andere stijl voor Vox Populi gebruikt?
Vox Populi is vergeleken met bijvoorbeeld Simon twee keer zo duur. Dus er zijn filmisch veel meer mogelijkheden. Meer camera's, meer tijd. We hebben een deel van de tweede kamer kunnen nabouwen. Dat zijn dingen die in Simon allemaal niet konden. Simon was gewoon een marathon op klompen. Dus we hebben een eigen, meer toegesneden stijl kunnen gebruiken. Veel met close-upjes, scherpteverleggingen, meerdere camera's. Het is allemaal wat meer dynamischer.

HUFTERS & HofdamesOok in Vox Populi keren een aantal acteurs uit je voorgaande films terug.
Ik schrijf vaak op mensen. Dat is makkelijker. Dan maak ik gebruik van hoe iemand in werkelijkheid beweegt, praat of doet. Zoals op Cees met Simon. Esmarel heeft ook wel een beetje dat onschuldige, en Tara is echt typisch een mondige Amsterdamse grachtengordelmeid. Dat is een cultuur die heel dicht bij haar staat. En bovendien, Esmarel en Tara vind ik de twee mooiste vrouwen van Nederland. Het is altijd makkelijker Amsterdammers Amsterdammers te laten spelen. En in de leeftijdscategorie van Johnny zijn er heel weinig jongens die uit Amsterdams komen. Hij is natuurlijk zelf Jordanees.

Welke boodschap hoop je met Vox Populi over te brengen?
Dat politici ook maar gewoon mensen zijn met alle zwakheden, en die het vaak ook niet weten. Heel veel dingen die mensen zeggen, hebben ze niet van zichzelf. Vaak van een marketingafdeling of ze pikken het op in de pers. Het is heel veel incidentenpolitiek. Je ziet ook dat een personage als Jos niets van zichzelf heeft. Wat hij wel heeft is een charmant voorkomen. Het is een toegankelijke man, en hij heeft een mooie stem. Daardoor komt hij heel residentieel over. Hij komt ook met veel dingen weg. Het is best een aardige kerel, maar hij is heel onvolwassen en heeft niet echt een breed overzicht van de maatschappij. Dat moet hem echt bijgepraat worden.

FlirtEen komedie met een serieuze knipoog?
Het is wel een komedie. Er zitten ook wel belangrijke punten in. Jos vertelt een grap, die iedereen zou kunnen vertellen in een kroeg, maar het wordt opgepikt en ineens wordt hij internationaal met de dood bedreigd. Dat is een situatie die we pas een jaar of 5 a 10 kennen. Dat neemt de maatschappij wel in gijzeling. Het is niet dat er in de film nou één partij beter of slechter van afkomt dan de ander. Er wordt over de hele linie geparodieerd. Het is geen linkse of rechtse film. Ik denk dat iedereen er het zijne wel uit kan halen.


Vox Populi draait vanaf 23 oktober in de bioscoop. Volgende week staat de recensie online!